Genç girişimci desteği şartları, kendi işini kurmak isteyen 29 yaşını doldurmamış gençlerin finansal yüklerini hafifletmek amacıyla yasal mevzuatla düzenlenmiş teşvikleri kapsar. Bu destek kapsamında ilk defa mükellefiyet tesis ettiren genç girişimciler, 3 vergilendirme dönemi boyunca belirli bir tutara kadar gelir vergisinden muaf tutulurken, 1 yıl boyunca da 4/b (Bağ-Kur) prim ödemeleri devlet tarafından karşılanır. Destekten yararlanabilmek için yaş sınırı, ilk kez mükellef olma ve işin başında fiilen bulunma gibi temel kıstasların eksiksiz yerine getirilmesi gerekir.
Genç Girişimci Desteği Nedir ve Kimleri Kapsar?
Genç Girişimci Desteği, Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 20'nci maddesi ile 5510 sayılı Kanun'un ek 17'nci maddesi uyarınca sağlanan iki aşamalı bir devlet teşvikidir. Bu teşvik, ticari, zirai veya mesleki faaliyeti nedeniyle ilk defa gelir vergisi mükellefi olan gençlerin piyasada tutunmalarını ve istihdama katkı sağlamalarını amaçlar.
Söz konusu destek iki ana bileşenden oluşmaktadır:
- Gelir Vergisi İstisnası: Mükellefiyet başlangıç tarihinden itibaren 3 vergilendirme dönemi boyunca elde edilen kazançların yıllık olarak mevzuatla belirlenen tutarı gelir vergisinden müstesnadır. Yıldan yıla güncellenen bu istisna sınırının güncel değerini resmi kaynaktan doğrulamayı unutmayınız.
- Bağ-Kur (4/b) Prim Desteği: İşe başlama tarihinden itibaren 1 yıl süreyle, 5510 sayılı Kanun'un 81'inci maddesinin birinci fıkrasının (k) bendi uyarınca alt sınır üzerinden hesaplanan Bağ-Kur primleri Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ödenir.
İş hayatına atılırken mevzuat gereksinimlerini doğru yönetmek kritiktir. Örneğin, daha önce bir işte sigortalı çalışıp ayrılan veya işsizlik maaşı başvurusu nasıl yapılır sürecini tamamlayıp kendi işini kurmaya karar veren bireyler de yaş ve mükellefiyet şartlarını taşıdıkları takdirde bu destekten faydalanabilirler.
Genç Girişimci Desteği Şartları Nelerdir?
Vergi muafiyeti ve Bağ-Kur prim desteğinden sorunsuz yararlanabilmek için Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından belirlenen şartların tamamının sağlanması gerekmektedir. Eksik veya yanlış beyan durumunda sağlanan teşvikler cezai faizle geri alınabilir.
1. Yaş Şartı (29 Yaş Sınırı)
Girişimcinin mükellefiyet başlangıç tarihi itibarıyla 29 yaşını doldurmamış olması gerekir. Yaş hesabı gün, ay ve yıl olarak yapılır. İşe başlama tarihinde 29 yaşından gün almış olmak muafiyete engel değilken, 29 yaşını tamamlamış olmak teşvik hakkını ortadan kaldırır.
2. İlk Defa Gelir Vergisi Mükellefi Olmak
Adayın daha önce ticari, zirai veya mesleki faaliyet nedeniyle adında gerçek usulde gelir vergisi mükellefiyeti tesis edilmemiş olması zorunludur. Daha önce şirket ortaklığı bulunan ancak kendi adına mükellefiyet açmamış kişiler için durum ortaklık türüne göre değişiklik gösterebilir. Ayrıca, işini kapatıp yeniden açanlar bu haktan yararlanamaz.
3. İşi Fiilen Sevk ve İdare Etmek
Girişimcinin işin başında fiilen bulunması veya işi kendisinin sevk ve idare etmesi gerekmektedir. İşin bir sevk ve idareci tarafından yürütülmesi durumunda teşvik şartları ihlal edilmiş sayılır. Ancak bu kural, girişimcinin yanında personel çalıştırmasına engel teşkil etmez.
4. Devir ve Ortaklık Kuralları
Var olan bir işletmenin veya mesleki faaliyetin devralınmaması gerekir. Bir işletmenin eşten veya üçüncü dereceye kadar (bu derece dahil) kan ve kayın hısımlarından devralınması halinde teşvik geçersiz olur. Bunun tek istisnası, ölüm nedeniyle işin eş veya çocuklar tarafından devralınmasıdır.
Ortaklık durumlarında ise tüm ortakların işe başlama tarihi itibarıyla 29 yaşını doldurmamış olması ve her bir ortağın ayrı ayrı teşvik şartlarını taşıması gerekmektedir. Ortaklardan tek bir kişinin bile şartları taşımaması durumunda hiçbir ortak teşvikten yararlanamaz.
Genç Girişimci Desteği Avantajları Karşılaştırma Tablosu
Aşağıdaki tabloda genç girişimcilere sunlanan iki temel desteğin süre, kapsam ve başvuru mercileri özetlenmiştir. İlgili tutarlar ve oranlar her yıl yeniden değerleme oranına veya asgari ücrete bağlı olarak değiştiğinden güncel değeri resmi kaynaktan doğrulamanız önemlidir.
| Destek Türü | Destek Süresi | Kapsam ve İçerik | Başvuru Mercii |
|---|---|---|---|
| Gelir Vergisi Muafiyeti | 3 Vergilendirme Dönemi (3 Yıl) | Belirlenen yıllık kazanç tutarına kadar %0 Gelir Vergisi oranı | Gelir İdaresi Başkanlığı / İnteraktif Vergi Dairesi |
| Bağ-Kur Prim Desteği | 12 Ay (1 Yıl) | Asgari ücret üzerinden hesaplanan 4/b primlerinin Hazinece karşılanması | Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) İlgili Merkez Müdürü |
Genç Girişimci Desteği Başvuru Adımları (Adım Adım)
Destekten faydalanmak için izlenmesi gereken yasal prosedürler sırasıyla şunlardır:
- Mükellefiyet Tesis Ettirilmesi: Şahıs şirketi veya serbest meslek kazancı yönünden Vergi Dairesi'ne açılış bildirimi yapılır ve yoklama süreci tamamlanır.
- İnteraktif Vergi Dairesi (İVD) Başvurusu: e-Devlet veya İVD sistemine giriş yapılarak "Genç Girişimci Kazanç İstisnası Dilekçesi" oluşturulur.
- İstisna Belgesinin Alınması: Vergi dairesi tarafından yapılan inceleme sonucunda sistem üzerinden "Genç Girişimcilerde Kazanç İstisnası Belgesi" elektronik olarak düzenlenir.
- SGK Başvurusu ve Prim Muafiyeti: Alınan istisna belgesi ile birlikte bağlı bulunulan SGK merkezine başvurulur veya e-Devlet üzerinden SGK genç girişimci tanımlaması yapılır. Bu adımla 1 yıllık Bağ-Kur muafiyeti başlatılır.
Serbest meslek erbabı olarak faaliyet gösterirken elde edilen kazançlar ile gayrimenkul sermaye iratları karıştırılmamalıdır. İşletme dışı gayrimenkul gelirleriniz için kira gelir vergisi beyannamesi nasıl verilir kılavuzundan ayrı bağımsız yükümlülüklerinizi öğrenebilirsiniz. Benzer şekilde, ticari kazanç dışındaki durumlarda kendi primini ödemek isteyenler isteğe bağlı sigorta primi hesaplama yöntemlerine başvurmaktadır.
Destek Sürecinde Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
Genç girişimci desteğinden yararlanan mükelleflerin beyanname verme ve defter tutma yükümlülükleri aynen devam eder. Vergi muafiyeti, vergi beyannamesi verme zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Yıllık gelir vergisi beyannamesinde elde edilen kazanç belirtilir ve istisna tutarı düşülerek kalan kısım üzerinden vergilendirme yapılır.
Ayrıca, Bağ-Kur prim desteğinin kesintisiz devam edebilmesi için SGK kaydının zamanında yapılması ve girişimcinin başka bir iş yerinde 4/a (SSK) kapsamında sigortalı çalışmaya başlamaması gerekir. 4/a kapsamındaki sigortalılık durumunda 4/b yükümlülüğü askıya alınacağı için Bağ-Kur prim teşvikinden yararlanılamaz.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
Genç girişimci desteğinde yaş sınırı tam olarak nasıl hesaplanır?
Mükellefiyetin açıldığı tarih itibarıyla girişimcinin 29 yaşını doldurmamış (29. yaş gününü geride bırakmamış) olması gerekmektedir. Gün ve ay hesabı dikkate alınır.
Açılış yaptıktan sonra 29 yaşını doldurursam destek kesilir mi?
Hayır. İşe başlama tarihinde 29 yaşını doldurmamış olmanız yeterlidir. Mükellefiyet başladıktan sonra 29 yaşını doldurmanız, başlayan 3 yıllık vergi ve 1 yıllık Bağ-Kur desteğinin kesilmesine yol açmaz.
Limited veya Anonim şirket kurarak genç girişimci desteğinden yararlanılabilir mi?
Genç girişimci vergi teşviki, adi ortaklık ve şahıs şirketleri (gelir vergisi mükellefleri) için geçerlidir. Kurumlar vergisi mükellefi olan Limited veya Anonim şirket tüzel kişilikleri bu istisnadan doğrudan yararlanamaz.
Geçmiş dönem borçları genç girişimci desteğine engel midir?
Vergi veya SGK borcunun bulunması gelir vergisi istisnasına engel değildir. Ancak SGK Bağ-Kur prim desteğinden faydalanabilmek için cari dönemde teşvik dışı kalan borçların veya diğer yükümlülüklerin düzenli takip edilmesi önerilir. Güncel mevzuat şartlarını SGK portalı üzerinden doğrulayınız.